VI ASR BUXORO ME’MORCHILIGIDA MUHANDISLIK YECHIMLARI VA ME’MORIY AN’ANALAR TAHLILI

Section: Articles Published Date: 2026-07-05 Pages: 3-8 Views: 0 Downloads: 0

Authors

pdf

Abstract

Mazkur maqolada XVI asr Buxoro me’morchiligining muhim yodgorliklari misolida poydevor konstruksiyalarining muhandislik xususiyatlari, qurilish texnologiyalari hamda shaharsozlik jarayonlari tahlil qilingan. Kalon masjidi, Mir Arab, Abdulazizxon, Ko‘kaldosh va Ulug‘bek madrasalari hamda Toqi Zargaron inshootlarida olib borilgan arxeologik va me’moriy tadqiqotlar asosida poydevorlarning tuzilishi, chuqurligi, qurilish materiallari va konstruktiv yechimlari o‘rganilgan. Tadqiqot natijalari Buxoro me’morlari tomonidan inshootlarning zilzilabardoshligini oshirish, grunt namligi va sho‘rlanishining salbiy ta’sirini kamaytirish hamda yuklamalarni yer qatlamiga bir tekis taqsimlashga qaratilgan ilg‘or muhandislik usullari qo‘llanilganligini ko‘rsatadi. Shuningdek, maqolada XVI asrda Buxoroda shakllangan me’moriy maktab, monumental inshootlar qurilishi, shahar mudofaa tizimlarining takomillashuvi, savdo infratuzilmasining rivojlanishi hamda Chor-Bakr ansambli kabi yirik me’moriy majmualarning barpo etilishi yoritilgan. Tadqiqot Buxoro me’morchiligida konstruktiv yechimlar va shaharsozlik an’analarining o‘zaro bog‘liqligini ochib berishga xizmat qiladi.

Keywords

XVI asr, Buxoro me’morchiligi, poydevor konstruksiyasi, Kalon masjidi, Mir Arab madrasasi, Abdulazizxon madrasasi, rostverk, zilzilabardoshlik, shaharsozlik, Chor-Bakr ansambli.